1. Borsa – Para Arzı
XU100 / TRM2 → Borsa İstanbul 100 endeksi, M2 para arzına bölünmüş.
Eğer oran tarihsel ortalamaların altındaysa BIST, para arzına göre ucuz demektir.
2. Borsa – Döviz
XU100 / USDTRY (dolar bazlı BIST100)
Tarihsel diplerdeyse endeks dolar bazında ucuzdur.
3. Borsa – Altın
XU100 / XAUTRY → Borsa İstanbul’un altına göre ucuzluk/pahalılık durumu.
Endeks altın bazında dipteyse, hisse senetleri görece ucuzdur.
4. SPXUSD (S&P500’ün USD bazlı fiyatı)
Eğer %30 civarı düşmüşse, ortalama 7–8 yılda bir gelen “büyük alım fırsatı” sinyalidir.
5. XAUUSD (Altının USD bazlı ons fiyatı)
Eğer %20–30 civarı geri çekilmişse, bu genellikle büyük alım fırsatı sinyalidir.
Altının geri çekilme dönemi tarihsel olarak çoğunlukla maksimum ~3 yıl sürer; ardından yeni zirveler gelir.
6. TRHPI/USDTRY (Döviz bazlı Türkiye konut fiyat endeksi)
Bu makul seviyelere gelince kârda olan varliklardan çıkılıp konut alınabilir.
7. Birikim yapmak için fon karsilastirmasi (Fintables, Tefas)
Bist100 endeksinden ve enflasyondan (tl’nin usd’ye karsi deger kaybindan) daha iyi perf. getiren fon şart. 5Y/3Y fonlar. %0 stopajlilar var. Eskiden private fon olup sonradan Tefas’a acilan fonlara ise dikkat. Mal yikim fonlaridir.
8. Ortalama Türk’ün kafa yormadan yapacağı en iyi hareket;
- Ev olana kadar aile evinde kalmak
- Maaşı %70 sp500, %30 altına basmak
- Krizlerde endeks 140a yakinken portfoye %20 bist100 eklemek.
- Faizler dusunce ve ev fiyatlari stabillesince (endeks var yukarda) borsadan cikip kredili eve girmek.
- Kredili evi kiraya vermek, vergide gerçek gider yontemini seçmek, kredinin faizini gerçek giderle vergiden dusmek ve %2 amortisman bedelini vergiden dusmek (giderler sayesinde kira gelir vergisi odememek)